Yeni yılda asgari ücretin 1300 liraya çıkarılması halinde, şirketler de maaş artış senaryoları üzerinde çalışmalara başladı.

Türkiye’deki 517 şirket üzerinde yapılan bir araştırmaya göre asgari ücretin artmasıyla şirketler çalışanlarının maaşlarına ortalama yüzde 11.7 zam yapacak.

Asgari ücretin 1300 liraya çıkarılacak olması iş hayatında ücretlerin tamamında domino etkisi yaratacak.

Bu konu üzerinde birçok farklı senaryo hazırlayan şirketler, çalışanlarına zam yapmaya hazırlanıyor. Global insan kaynakları yönetim danışmanlığı şirketi Hay Group Türkiye tarafından kasım ayında 517 şirketin katılımıyla “Olası Asgari Ücret Değişiminin Etkileri” başlıklı bir araştırma gerçekleştirildi.

Anadolu Ajansı’nın haberine göre şirketlerin, asgari ücretin artması halinde mevcut ücret politikalarını nasıl değiştireceklerine ilişkin soruların yanıtlarının arandığı araştırmada asgari ücretin 1300 liraya çıkarılması halinde şirketlerin çalışanlarına yüzde 11.7 oranında maaş artışı yapması öngörülüyor. Zam oranının yerli sermayeli şirketlerde ortalama yüzde 11.9, yabancı sermayeli şirketlerde ise yüzde 11.3 olması bekleniyor.

Araştırmaya katılan şirketlerin yüzde 34’ü olası asgari ücret değişimi için alternatif bütçeye çalışırken, yüzde 28’i henüz bütçelerini revize etmemiş durumda. Şirketlerin yüzde 38’si asgari ücretteki artışı nasıl yönetebileceği noktasında fikir sahibi değil. Yabancı sermayeli şirketlerin yüzde 24’ü alternatif bir bütçe için çalışırken, yerli sermayeli şirketlerin yüzde 44’ü ise asgari ücret artışı için hazırlıklarını yapmış durumda. Araştırma sonuçları Türk şirketlerin, yabancı sermayeli şirketlere göre konuya daha hazırlıklı olduğunu ortaya koydu.

Hay Group Türkiye tarafından eylül ayında açıklanan bir araştırma sonucuna göre, şirketlerin çalışanlarına ortalama yüzde 9 zam yapacağı belirtilmişti. Kasım sonrasında şirketlerin olası asgari ücret değişikliğiyle ilgili ek çalışmalara başladığı görüldü. Alternatif bütçe çalışan şirketlerin yeni bütçelerinde eskisine oranla ortalama yüzde 3’lük bir artış yapacağı dikkati çekiyor. ‘Mavi yaka’ kadroların revize bütçe rakamında öncekine göre yüzde 7.3’lük bir değişim görülüyor. Bu artışın zaman içerisinde kademeli olarak tüm çalışan gruplarını etkilemesi bekleniyor.

‘BİZİ ETKİLEMEZ’ DİYENLER YÜZDE 18

Firmaların yüzde 23’ü “Asgari ücretteki olası bir artışa hazırlanmak için neler yapıyorsunuz?” sorusuna, henüz bir aksiyonda bulunmadıkları, herhangi bir planlama yapmadıkları şeklinde cevap verdi. Bu şirketlerin değerlendirme sürecinde oldukları, yasal düzenlemeyi ve diğer şirketlerin atacağı adımları bekledikleri anlaşılıyor. Şirketlerin yüzde 15’i, asgari ücret değişikliği karşısında herhangi bir değişiklik yapmayacağını belirtiyor. Bu şirketlerin ağırlıklı olarak, asgari ücretli çalışanları olmayan veya çalışan sayısı çok düşük olan şirketler olduğu; henüz diğer çalışan gruplara yansıtılacak etkinlikte bulunmadıkları tespit edildi. Şirketlerin yüzde 18’i, asgari ücret artışının kendilerini etkilemeyeceğini ifade ediyor. Bu şirketlerin sadece tüm çalışanları etkileyecek bir piyasa değişikliğinde harekete geçecekleri görülüyor.

Ücret artışlarını erteleyecek şirketlerin oranı ise yüzde 8. Sürecin işe alımlarına yansıyacağını düşünen yüzde 8 oranındaki şirket de işe alımlarını erteleyeceklerini belirtti.

ELEMAN ALIMI DÜŞECEK YAN HAKLAR AZALACAK

Firmaların yüzde 15’i yeni işe alınacak personel sayısında azalmaya gideceğini söylerken, bu rakam yerli sermayeli şirketlerde yüzde 22’ye ulaştı. Şirketlerin yüzde 34’ü toplam ücretlendirme politikalarını revize etmek istediklerini belirtti. Çözüm olarak en çok “ödenekleri/ikramiyeleri baz maaşa ekleme” ve “yan hak paketlerinde değişikliğe gitme” uygulamalarının düşünüldüğü görülüyor. Şirketlerin yüzde 37’si olası bir artışta sadece asgari ücretli çalışanların ücretlerini revize edeceklerini bildirdi. Yerli sermayeli şirketlerin yüzde 27’si artışla birlikte tüm çalışan gruplarında ücret politikalarını revize etmeyi planlarken aynı aksiyonu almayı planlayan yabancı sermayeli şirketlerin oranı da yüzde 10 civarında.